Nieuws

Wie betaalt de kosten van de advocaat in het familierecht?

Wie betaalt de kosten van de advocaat in het familierecht?

Wettelijke regeling kosten

In de praktijk krijg ik vaak de vraag van cliënten of hun ex de kosten van de procedure, waaronder de advocaatkosten dient te dragen. In het civiele recht is het gebruikelijk dat de verliezende partij de proceskosten dient te dragen. Dit is geregeld in artikel 237 van het Wetboek van Rechtsvordering. In dat artikel is echter ook opgenomen dat tussen echtgenoten of geregistreerde partners of andere levensgezellen de kosten geheel of gedeeltelijk mogen worden gecompenseerd. In de praktijk betekent dit dat echtgenoten vaak hun eigen kosten, waaronder die van de advocaat, dienen te betalen. Tot een aantal jaren geleden was het dan ook niet gebruikelijk dat er een veroordeling in de proceskosten in het familierecht werd uitgesproken. Rechters waren van mening dat het in familiezaken niet enkel om zakelijke en juridische argumenten ging, maar dat ook de emoties een belangrijke rol speelden, waarbij een kostenveroordeling onwenselijk was. Dit was met name het geval als er ook kinderen in het geding waren.

Kentering gaande

Sinds 2015 lijkt dit echter te veranderen. Sindsdien wordt er vaker een veroordeling in de proceskosten uitgesproken, zij het dat er wel een speciale/specifieke aanleiding voor moet zijn, zoals:

  • het geven van een onjuiste voorstelling van zaken;

  • het nodeloos in de procedure betrekken van de andere partij, door niet de benodigde gegevens in de procedure over te leggen;

  • het onvoldoende onderbouwen van het verzoek;

  • misbruik van het procesrecht.

Werkelijke kosten of liquidatietarief

Bij een kostenveroordeling kan de rechter kiezen tussen een veroordeling in de werkelijke proceskosten of het liquidatietarief. In het eerste geval worden de volledige kosten, zoals die o.a. blijken uit de door de advocaat gezonden declaraties, betaalt. In het tweede geval dienen niet de werkelijke kosten betaald te worden, maar een bedrag dat volgt uit liquidatietarief-tabellen, hetgeen feitelijk altijd leidt tot een lager bedrag dan de daadwerkelijke kosten.

Recente uitspraken

Uit recente uitspraken blijkt dat een veroordeling in de reële kosten voor de hand ligt als de verwerende partij ook persoonlijk wordt geraakt door de procedure of de wijze van procederen. Dit was bijv. het geval in een uitspraak waarbij de man tijdens de door hem gestarte procedure tot erkenning van het kind middels een DNA-test er achter kwam dat hij niet de vader was. Moeder had eerder telkenmale een DNA test geweigerd en gesteld dat man de vader was (Hof Amsterdam d.d. 10 januari, ECLI:NL:GHAMS:2017:60).

Er volgde ook een reële kostenveroordeling in een zaak waarbij de vrouw de kinderen naar Nigeria had ontvoerd en duidelijk was dat zij in strijd met de wet handelde (Hof Arnhem-Leeuwarden d.d. 26 januari 2017, ECLI:NL:GHARL:2017:609). In alimentatiezaken is dit bijvoorbeeld aan de orde indien één van de partijen de rechtbank en de andere partij moedwillig verkeerd informeert over het inkomen, of de procedure aanspant, maar nalaat de benodigde gegevens in te dienen.

Gelet op het voorgaande kan geconcludeerd worden dat voor een veroordeling in de reële kosten nodig is dat iemand het echt erg bont maakt.

Gepubliceerd op